YaÑADAN BAŞLARGA KİRÄK...

2002-nçe elnıñ 25-nçe noyabrendä şähär administratsiyase binası östendä Tatarstan flagı yanäşäsendä Räsäy flagı da cilfärdägänen kürgäç şuşı växşi moxittä yaşäü tagın da mägnäsezräk bulıp toeldı.

Kızganıçqa qarşı eş flaglarda gına tügel şul. Älege aqlı-zäñgärle flag üze belän sotsial tigezsezlek, yagni cämägat milken törle däräcädäge banditlardan talatu, ütä zähär böekderjawaçıl şovinizm häm köçläü-qısu struqturalarnıñ kotırınuın alıp kilde.

Älbättä mondıy kön kiläsen bez 1994-nçe elnıñ 15-nçe fevralendä cömhüriyat citäkçelegeneñ Mäskäüdä şartnamägä kul kuep qaytuınnan soñ ük sizengän idek. Döresräge, 1992-nçe elda RT Konstitutsiyasen qabul itkändä ük. Şul waqıtta “il başınınıñ” säyasi ixtıyarı bik çamalı buluı kürenep tora ide inde.

Bälki Konstitutsiyaneñ berençe redaqtsiyasen qabul itkäç ük xalıqara räsmi oeşmalarga çıqqan oçraqta da bez üzebez telägän külämdä tulı bäysezlekkä bik tiz ireşä almagan bulır idek. Bälki awır sınaular aşa üzarga, qısu-kurqıtu, säyasi häm iktisadıy basımnar kiçerergä, korallı prowaqatsiyalärgä duçar itelergä turı kilgän bulır ide. Ämma bu oçraqta bez millät bularaq nıgıp qalgan bulır idek, bezdä üz citäkçelärebezgä, üz xalqıbızga qarata ixtiram tuıp qalgan bulır ide.

İuq şul – bu iulısı da ictimagıy-säyasi köpşäklek kürsätte tatar xalqı...

Citäkçelekneñ matdi baylıqqa bulgan komsızlıgı, läzzät vä däräcälelekkä xirıslıgı, cömhüriyat belän idarä itü öçen qadrlar saylaganda tugan-tumaçalıq, tanış-beleşlek, döresräge, äşnälek töşençälärennän uzalmawı tatar xalqın tagın ber qat töp başına utırtıp qaldırdı dip gäzitäbezdä yazgan ide inde.

Bezdä, Allaga şöker, zıyalı ir-atlar bar barın. Damir İsxaqov, Mäxmüt Äxmätcanov, Rafael Möxämmätdinov h.b.Tatar xalqınıñ aqıllı qızı Fäüziya Bäyrämowa da bar. Anıñ belän bergä eşlägändä şaqtıy aqıllı bulıp kürengän deputatlarıbız da bar. Ämma milli bäysezlekkä ireşü öçen bu gına az şul.

Vasiliy Lixaçev kebeklär cömhüriyat diplomatiyasen gäüdäländergändä, Zilä xanım Väliewa kebeklär anıñ ideologiyasen formalıştırganda xalıq añına uñay yogıntı yasap ta, anı bäysezlek ideyasen tormışqa aşıruçı itep üzgärtü dä mömkin tügel.

Yalagaylıq belän xäyläneñ ber ük närsä bulmaganı kebek ük aqıl belän printsipsızlıq ta täñgälläşmi. Şulay bulmaganda, Globa äytkändäy, xaqimiyat başına “qara yözlärne” kitermäs öçen bezneñ idaräçe elita xälennän kilgänneñ barısın da eşlärgä tieş ide.

Yanäse, “äbäü, - qaragız äle, - menä bu keşe inde ildä tärtip salır...” Saldı inde, - küregez, - safqa tözelep tämugqa at-dwa şagom-marş...

Xaqimiyat başına teläsä kem menä almasın öçen xalıq ilätneñ mexanik cıelması tügel, ä intellektual üseşkä ireşkän, milli ideologiya nigezendä yaşäüçe keşelär cämgıyate bulırga tieş bit. Ä mondıy xalıq belän inde olug şäxeslär genä idarä itä alır ide.

Bezneñ milli xaqimiyatebez bulmadı şul. Türä tatardan tuganga qarap qına milli citäkçe bulıp kimi ikän. Ägär xaqimiyatebez milli bulsa massa-küläm mäglümat çaraları yardämendä buşqa diyarlek ütep kitkän 12-13 el däwamında xalqıbıznıñ milli añın sawıqtırıp, anı intellektual üseşkä ireşterep qalgan bulır idek.

Xäzer inde, niçek itep bik zur iugaltularsız gına, millätebezne kollıqtan yolıp alu xaqında yañadan uylarga kiräk...